در جشنواره بینالمللی فیلم توکیو امسال، فیلمهای آسیایی منتخب برنامهریز این رویداد، ایشیزاکا کنجی، حول محور روابط خانوادگی میچرخند. ایشیزاکا در گفتگو با رسانهها اعلام کرد که در شرایط ناپایداریهای ژئوپلیتیکی کنونی، فیلمسازان آسیایی تمایل ذاتی دارند تا کوچکترین واحد بنیادین یعنی خانواده و پیوندهای خواهر و برادری را دوباره بررسی کنند.
ایشیزاکا از سال ۲۰۰۷ مسئول انتخاب فیلمهای آسیایی در این جشنواره بوده است. در آن زمان بیشتر آثار هنوز روی فیلم ۳۵ میلیمتری ضبط میشدند، اما طی چند سال دیجیتال جایگزین شد و روند انتخاب فیلمها از چاپهای فیزیکی به لینکهای استریم و نسخههای قابل دانلود تغییر یافت. این تحول باعث شد سبک فیلمها نیز دگرگون شود؛ کارگردانان آسیایی با آزادی از محدودیتهای فیلم فیزیکی، به ساخت فیلمهای بلند با برداشتهای طولانی روی آوردند که به گسترش سینمای کند در منطقه انجامید.
در دهه ۲۰۱۰، دو کارگردان برجسته آسیایی جوایز معتبر اروپایی را کسب کردند: آپیچاتپونگ ویراسیتاکول از تایلند جایزه نخل طلای کن را برای فیلم «عمو بونمی که زندگیهای گذشتهاش را به یاد میآورد» دریافت کرد و لاو دیاز از فیلیپین شیر طلای ونیز را برای «زنی که رفت» به دست آورد.
ایشیزاکا همچنین مسئول بخش رقابتی «آینده آسیایی» جشنواره است که به فیلمسازان جوان اختصاص دارد. امسال ده فیلم از کشورهای مختلف آسیایی از جمله «اجوپ» ساخته کاتسکی فلورز از فیلیپین، «در بلندیها» به کارگردانی کیم هیون مین از کره جنوبی و «گل کاغذی» ساخته چژیان از هند در این بخش حضور دارند. همچنین فیلمهایی از قزاقستان، اندونزی و ژاپن نیز در رقابت شرکت کردهاند.
ایشیزاکا به تغییر مرز میان فیلمهای استودیویی و مستقل اشاره میکند و میگوید در فیلیپین که از سال ۲۰۰۵ دوران طلایی سوم سینمای خود را تجربه میکند، ستارگان اصلی سینما به پروژههای مستقل با فیلمنامههای جسورانه و اصیل علاقهمند شدهاند که این روند باعث شکلگیری اصطلاح «سینمای مایندی» (ترکیبی از مِین استریم و ایندی) شده است. کارگردانانی مانند بریلانته مندوزا و جون روبلز لانا به راحتی بین آثار تجاری و مستقل جابجا میشوند و نقش پل ارتباطی مهمی بین این دو جهان دارند.
اگر دهه ۲۰۱۰ متعلق به سینمای جنوب شرق آسیا بود، داستان دهه ۲۰۲۰ هنوز در حال شکلگیری است. ایشیزاکا به قدرت حمایتهای دولتی و نهادی در تایوان و کره جنوبی اشاره میکند و از موج هیجانانگیز فیلمسازان نوظهور از مناطق خودمختار چین مانند تبت، مغولستان داخلی و سینکیانگ سخن میگوید که با الهام از پیشگامانی چون پما تسدن، دیدگاهها و حس زیباییشناسی متفاوتی نسبت به سینمای اصلی چین ارائه میدهند.
ایشیزاکا درباره بخش «آینده آسیایی» میگوید واکنش مخاطبان توکیو مستقیماً روی پروژههای بعدی فیلمسازان تأثیر میگذارد و دیدار با برنامهریزهای بینالمللی اغلب به دعوت از آنها به جشنوارههای دیگر و فرصتهای تولید مشترک منجر میشود. شبکه سینماهای مستقل ژاپن که به «مینیتئاتر» معروف است، توسط توزیعکنندگان باتجربه سینمای بینالمللی حمایت میشود و معمولاً نخستین نمایش جشنوارهای فیلمها در توکیو به قرارداد پخش داخلی در سینماها تبدیل میشود. ایشیزاکا این جشنواره را سکویی فعال برای ایجاد ارتباطات صنعتی میداند.
ایشیزاکا که سالها به مطالعه فیلم مستند و تبادل فرهنگی بین آسیا و خاورمیانه پرداخته، تغییرات چشمگیر در مستندهای جنگی آسیا طی پنج سال اخیر را نیز بررسی کرده است. او میگوید استفاده از دوربینهای کوچک دیجیتال نصب شده روی کلاهخودها، تجربههای خط مقدم جنگ را با شدت و واقعنمایی بالا ثبت میکند که به زبانی بصری فراتر از واقعگرایی تبدیل شده است و نشاندهنده دورهای پرتنش است.
در مقابل، فیلمهای داستانی درباره موضوعات مشابه به سمت استفاده از استعاره و تمثیل حرکت میکنند تا روایتهای پیچیدهتری ارائه دهند.




