مریم نعوم، نویسنده و تهیهکننده باتجربه مصری، معتقد است که در تلویزیون عربی کمبودی از نظر استعدادهای خلاقانه وجود ندارد، اما چالش اصلی فراهم کردن زمان، توسعه و مسیرهای مناسب برای عرضه آثار است تا این استعدادها بتوانند رشد کنند و حرفهای پایدار بسازند.
نعوم که رئیس برنامه تازه تأسیس «سینگوونا سریز» است، نخستین برنامه توسعه سریالهای تلویزیونی در جشنواره فیلم الجونا، تلاش میکند موانع پیش روی این استعدادها را برطرف کند. او در پاسخ به این سؤال که صنعت تلویزیون به چه چیزی بیشتر نیاز دارد، بین زمان، پول و بازاریابی، زمان و بازاریابی را انتخاب میکند.
این برنامه شش هفتهای که پیش از جشنواره برگزار شد، شش پروژه را در قالب یک آزمایشگاه توسعه گرد هم آورد. نویسندگان در این دوره، کتابچه سریال و قسمت آزمایشی را توسعه دادند و سپس آثار خود را در جشنواره به پخشکنندگان، تهیهکنندگان و کارگردانان ارائه کردند.
پروژههای منتخب شامل «ارسال شده از بالا» از لبنان، «بازاریابی برای مبتدیان»، «تا لبه»، «یک چیزی اشتباه است»، «نیم ساعت» از مصر و «چرا، سعاد؟» از عربستان سعودی بودند.
نعوم تأکید میکند که توسعه سریالها با فیلمها متفاوت است و جریان کاری و مسیر رسیدن پروژهها به خریداران نیازمند رویکردی متفاوت است. او به محدودیت پلتفرمهای پخش در جهان عرب اشاره میکند و میگوید: «در جهان عرب شاید سه یا چهار پلتفرم وجود دارد که نمیتوانند همه بازار را پوشش دهند، بنابراین پروژههای بیشتری نسبت به توان خرید آنها وجود دارد.»
او پیشنهاد میکند که باید بازارهای خارج از منطقه، مانند مخاطبان عرب در دیاسپورا یا الگوبرداری از مدلهای موفق ترکیه و آمریکای لاتین در فروش سریالها به خارج، توسعه یابد. نعوم میگوید: «الان زمان شروع این کار است، چون ما در داخل خفه شدهایم.»
هیثم دبور، نویسنده و تهیهکننده منطقهای، نیز نگرانی مشابهی دارد و معتقد است که کاهش تعداد پلتفرمها به معنای رقابت کمتر و ریسکپذیری کمتر است. او میگوید: «هرچه پلتفرمها کمتر باشند، محتاطتر میشوند و بیشتر به فرمولهای امن و اثبات شده تکیه میکنند، در نتیجه توسعه پروژههای متفاوت دشوارتر میشود.»
دبور همچنین به مشکلاتی مانند دزدی دریایی و محافظت از حقوق خالقان اشاره میکند که مانع گسترش بازار میشود. او معتقد است تا زمانی که این مسائل حل نشود، تعداد پلتفرمها محدود باقی خواهد ماند.
مریم ابوعوف، کارگردان شناخته شده مصری، درباره وضعیت مالی و تولید سریالها هشدار میدهد و میگوید: «صنعت به سمت بنبست پیش میرود و انحصار روزافزون فضای دشواری ایجاد کرده که نه سالم است و نه پایدار.» با این حال، او به تأثیر تحولآفرین پخش آنلاین اشاره میکند و میگوید: «برای اولین بار یک سریال تلویزیونی زندگی فراتر از پخش اولیه خود دارد و مخاطبان میتوانند سالها بعد آن را کشف و بارها تماشا کنند.»
نعوم همچنین به تنوع بیشتر ژانرها در تلویزیون عربی اشاره میکند و میگوید: «وقتی من شروع کردم، ژانرهایی مثل ترسناک، روانشناسی و جنایی کمتر دیده میشد، اما حالا تنوع بیشتری وجود دارد و این تغییرات در حال رخ دادن است.»
در انتخاب پروژههای سینگوونا سریز، علاوه بر خلاقیت، قابلیت تولید نیز مورد توجه قرار گرفت و نیازهای پلتفرمها در نظر گرفته شد تا پروژهها بتوانند به راحتی به بازار عرضه شوند. این برنامه بیشتر برای نویسندگان جوان طراحی شده که نیاز به شبکهسازی و ارتباط با صنعت دارند.
نعوم میگوید: «ما تلاش کردیم پروژهها را به گونهای آماده کنیم که پلتفرمها بتوانند به راحتی به آنها اعتماد کنند و فرآیند یافتن پروژههای مناسب کوتاهتر شود. ما نقش واسطه را ایفا میکنیم.»
یکی از چالشهای مهم، نحوه عرضه این پروژهها به بازارهای خارج از منطقه است. نعوم معتقد است داستانهای ریشهدار فرهنگی اگر به خوبی اجرا شوند، قابلیت سفر به بازارهای جهانی را دارند، اما مشکل اصلی در دانش توزیع و بازاریابی است نه کیفیت یا موضوع.
او در پایان میگوید: «موفقیت برای من این است که یکی یا چند پروژه بتوانند توسط پخشکنندگان یا تهیهکنندگان خریداری و از مرحله توسعه به پخش برسند.»




